<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.1 20151215//EN" "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.1/JATS-journalpublishing1.dtd">
<article xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" specific-use="sps-1.9" dtd-version="1.1" xml:lang="pt" article-type="case-report">
  <front>
    <journal-meta>
      <journal-id journal-id-type="publisher-id">abc</journal-id>
      <journal-title-group>
        <journal-title>Arquivos Brasileiros de Cardiologia</journal-title>
        <abbrev-journal-title abbrev-type="publisher">Arq. Bras. Cardiol.</abbrev-journal-title>
      </journal-title-group>
      <issn pub-type="ppub">0066-782X</issn>
      <issn pub-type="epub">1678-4170</issn>
      <publisher>
        <publisher-name>Sociedade Brasileira de Cardiologia - SBC</publisher-name>
        <publisher-loc>S&#227;o Paulo, SP, Brazil</publisher-loc>
      </publisher>
    </journal-meta>
    <article-meta>
      <article-id pub-id-type="publisher-id" specific-use="scielo-v3">ZQLFGVtqzLjzNMcFQn3LN8J</article-id>
      <article-id pub-id-type="other">00017</article-id>
      <article-id pub-id-type="publisher-id" specific-use="scielo-v2">S0066-782X2009000600017</article-id>
      <article-id pub-id-type="publisher-id" specific-use="scielo-v1">S0066-782X(09)09200617</article-id>
      <article-id pub-id-type="doi">10.1590/S0066-782X2009000600017</article-id>
      <article-categories>
        <subj-group subj-group-type="heading">
          <subject>Relato de Caso</subject>
        </subj-group>
      </article-categories>
      <title-group>
        <article-title>Aneurisma do Seio de Valsalva direito causando compress&#227;o coronariana extr&#237;nseca</article-title>
      </title-group>
      <contrib-group>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Dias</surname>
            <given-names>Ricardo Ribeiro</given-names>
          </name>
          <xref ref-type="aff" rid="aff01"/>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Camur&#231;a</surname>
            <given-names>Fl&#225;vio Duarte</given-names>
          </name>
          <xref ref-type="aff" rid="aff01"/>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Leite Filho</surname>
            <given-names>Osanan Amorim</given-names>
          </name>
          <xref ref-type="aff" rid="aff01"/>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Stolf</surname>
            <given-names>Noedir Ant&#244;nio Groppo</given-names>
          </name>
          <xref ref-type="aff" rid="aff01"/>
        </contrib>
      </contrib-group>
      <aff id="aff01">
        <addr-line>
          <named-content content-type="city">S&#227;o Paulo</named-content>
          <named-content content-type="state">S&#227;o Paulo</named-content>
        </addr-line>
        <institution content-type="orgname">Universidade de S&#227;o Paulo</institution>
        <institution content-type="orgdiv1">Faculdade de Medicina </institution>
        <institution content-type="orgdiv2">Instituto do Cora&#231;&#227;o</institution>
        <country country="BR">Brazil</country>
      </aff>
      <pub-date date-type="collection" publication-format="electronic">
        <month>06</month>
        <year>2009</year>
      </pub-date>
      <volume>92</volume>
      <issue>6</issue>
      <fpage>e74</fpage>
      <lpage>e77</lpage>
      <history>
        <date date-type="accepted">
          <day>23</day>
          <month>06</month>
          <year>2008</year>
        </date>
        <date date-type="rev-recd">
          <day>18</day>
          <month>06</month>
          <year>2008</year>
        </date>
        <date date-type="received">
          <day>20</day>
          <month>05</month>
          <year>2008</year>
        </date>
      </history>
      <permissions>
        <license license-type="open-access" xlink:href="http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/" xml:lang="en">
          <license-p>This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.</license-p>
        </license>
      </permissions>
      <abstract>
        <p>O Aneurisma do Seio de Valsalva (ASV) &#233; um dist&#250;rbio card&#237;aco raro. &#201; mais frequentemente um defeito cong&#234;nito, mas pode ser adquirido. A doen&#231;a de Takayasu &#233; uma causa extremamente rara desse dist&#250;rbio. A maioria dos casos de ASV n&#227;o-roto &#233; assintom&#225;tica. A compress&#227;o da art&#233;ria coron&#225;ria esquerda &#233; uma manifesta&#231;&#227;o n&#227;o usual da doen&#231;a, que pode causar angina, infarto do mioc&#225;rdio ou morte. Esse relato de caso descreve um paciente negro de 19 anos, do sexo masculino, apresentando um ASV direito n&#227;o-roto causado por doen&#231;a de Takayasu, manifestado atrav&#233;s de s&#237;ndrome coronariana aguda, tratada cirurgicamente com sucesso.</p>
      </abstract>
      <kwd-group xml:lang="pt" kwd-group-type="author-generated">
        <kwd>Aneurisma</kwd>
        <kwd>seio a&#243;rtico</kwd>
        <kwd>cardiopatias cong&#234;nitas</kwd>
        <kwd>doen&#231;a de Takayasu</kwd>
      </kwd-group>
      <pub-date publication-format="electronic" date-type="pub">
        <day>17</day>
        <month>07</month>
        <year>2009</year>
      </pub-date>
    </article-meta>
  </front>
  <body>
    <p>
      <bold>RELATO DE CASO</bold>
    </p>
    <p>Aneurisma do Seio de Valsalva direito causando compress&#227;o coronariana extr&#237;nseca</p>
    <p>
      <bold>Ricardo Ribeiro Dias; Fl&#225;vio Duarte Camur&#231;a; Osanan Amorim Leite Filho; Noedir Ant&#244;nio Groppo Stolf</bold>
    </p>
    <p>Instituto do Cora&#231;&#227;o da Faculdade de Medicina da Universidade de S&#227;o Paulo (Incor FMUSP), S&#227;o Paulo, SP - Brasil</p>
    <p>
      <xref ref-type="corresp" rid="end">Correspond&#234;ncia</xref>
    </p>
    <p>
      <bold>RESUMO</bold>
    </p>
    <p>O Aneurisma do Seio de Valsalva (ASV) &#233; um dist&#250;rbio card&#237;aco raro. &#201; mais frequentemente um defeito cong&#234;nito, mas pode ser adquirido. A doen&#231;a de Takayasu &#233; uma causa extremamente rara desse dist&#250;rbio. A maioria dos casos de ASV n&#227;o-roto &#233; assintom&#225;tica. A compress&#227;o da art&#233;ria coron&#225;ria esquerda &#233; uma manifesta&#231;&#227;o n&#227;o usual da doen&#231;a, que pode causar angina, infarto do mioc&#225;rdio ou morte. Esse relato de caso descreve um paciente negro de 19 anos, do sexo masculino, apresentando um ASV direito n&#227;o-roto causado por doen&#231;a de Takayasu, manifestado atrav&#233;s de s&#237;ndrome coronariana aguda, tratada cirurgicamente com sucesso.</p>
    <p><bold>Palavras-chave:</bold> Aneurisma, seio a&#243;rtico, cardiopatias cong&#234;nitas/cirurgia, doen&#231;a de Takayasu.</p>
    <p>
      <bold>Introdu&#231;&#227;o</bold>
    </p>
    <p>O Aneurisma do Seio de Valsalva (ASV) &#233; um dist&#250;rbio card&#237;aco raro, cuja ocorr&#234;ncia &#233; cinco vezes mais comum em indiv&#237;duos de origem asi&#225;tica do que na popula&#231;&#227;o ocidental<sup>1</sup>. &#201; mais frequentemente um defeito cong&#234;nito, mas pode ser adquirido. O ASV cong&#234;nito pode ser causado pela aus&#234;ncia de tecido muscular e el&#225;stico na parede a&#243;rtica atr&#225;s do seio de Valsalva ou pela falta de continuidade entre a m&#233;dia a&#243;rtica e o anel da v&#225;lva a&#243;rtica<sup>2</sup>. A forma adquirida pode ser causada por trauma, infec&#231;&#245;es (endocardite bacteriana, s&#237;filis, tuberculose), doen&#231;as degenerativas (aterosclerose), doen&#231;as inflamat&#243;rias sist&#234;micas (doen&#231;a de Beh&#231;et, espondilite anquilosante) e dist&#250;rbios de tecido conectivo (l&#250;pus eritematoso sist&#234;mico, s&#237;ndrome de Marfan). A doen&#231;a de Takayasu, uma arterite inflamat&#243;ria que afeta grandes vasos, &#233; uma causa extremamente rara dessa doen&#231;a, com apenas um caso relatado anteriormente<sup>3</sup>. A maioria dos casos de ASV n&#227;o roto &#233; assintom&#225;tica e dif&#237;cil de diagnosticar. A compress&#227;o da art&#233;ria coron&#225;ria esquerda &#233; uma manifesta&#231;&#227;o n&#227;o-usual da doen&#231;a e pode causar s&#237;ndrome coronariana aguda<sup>4</sup>. Este relato descreve um paciente do sexo masculino de 19 anos com um aneurisma do seio de Valsalva direito n&#227;o roto causado por arterite de Takayasu e manifestado como doen&#231;a coronariana isqu&#234;mica, tratada cirurgicamente com sucesso.</p>
    <p>
      <bold>Relato de Caso</bold>
    </p>
    <p>Um indiv&#237;duo do sexo masculino, negro, de 19 anos, apresentava boa sa&#250;de at&#233; tr&#234;s anos atr&#225;s, quando come&#231;ou a apresentar dor de cabe&#231;a recorrente, febre, fadiga e marcadores inflamat&#243;rios positivos, estenose arterial renal bilateral e hipertens&#227;o renovascular. O paciente foi submetido &#224; angioplastia arterial renal transluminal percut&#226;nea e &#224; revasculariza&#231;&#227;o arterial renal esquerda aberta, com sucesso. O diagn&#243;stico de arterite de Takayasu<sup>5</sup> foi ent&#227;o confirmado. Durante o seguimento cl&#237;nico, medicamentos anti-hipertensivos foram descontinuados e o paciente foi tratado com prednisona. </p>
    <p>Ele foi admitido em nossa institui&#231;&#227;o com um hist&#243;rico de 2 meses de dor tor&#225;cica sugestiva de <italic>angina pectoris</italic>, dispn&#233;ia e palpita&#231;&#245;es. Ao exame f&#237;sico, foi auscultado um sopro sist&#243;lico de eje&#231;&#227;o sobre a &#225;rea paraesternal superior esquerda. Os dados laboratoriais, incluindo n&#237;veis de enzimas card&#237;acas, n&#227;o mostraram anormalidades. A radiografia de t&#243;rax estava normal. O eletrocardiograma (ECG) mostrou ritmo sinusal e bloqueio do ramo direito. O Holter ECG mostrou ritmo sinusal bradic&#225;rdico, alternando com ritmo ect&#243;pico. O ecocardiograma transtor&#225;cico tridimensional revelou um aneurisma do seio de Valsalva direito, n&#227;o roto, com um colo de 19 mm e fun&#231;&#227;o ventricular normal. Uma tomografia computadorizada (TC) helicoidal de cortes m&#250;ltiplos mostrou um grande ASV direito medindo 70 mm x 40 mm, causando compress&#227;o da por&#231;&#227;o proximal da art&#233;ria coron&#225;ria descendente anterior (ADA) (<xref ref-type="fig" rid="fig01">Figs. 1A</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig01">1B</xref>) e o teste de perfus&#227;o mioc&#225;rdica com esfor&#231;o, atrav&#233;s de resson&#226;ncia magn&#233;tica (RM), mostrou isquemia mioc&#225;rdica anterior. O paciente foi encaminhado &#224; cirurgia.</p>
    <fig id="fig01">
      <graphic xlink:href="1678-4170-abc-92-06-0e74-00017-gf01.jpg"/></fig>
    <p>A aortotomia revelou o orif&#237;cio no colo do aneurisma, medindo aproximadamente 20 mm de di&#226;metro, que foi identificado no seio coronariano direito, perto do &#243;stio coronariano direito. A valva a&#243;rtica tinha apar&#234;ncia normal. A cirurgia consistiu no fechamento do colo do aneurisma de Valsalva com um enxerto de peric&#225;rdio bovino (<xref ref-type="fig" rid="fig02">Figs. 2A</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig02">2B</xref>) e uma cirurgia de revasculariza&#231;&#227;o do mioc&#225;rdio usando a art&#233;ria mam&#225;ria interna at&#233; a art&#233;ria coron&#225;ria descendente anterior esquerda (ADE). O p&#243;s-operat&#243;rio n&#227;o apresentou complica&#231;&#245;es e o paciente permanece assintom&#225;tico 6 meses ap&#243;s a cirurgia. A TC de controle mostrou redu&#231;&#227;o do saco aneurism&#225;tico, descompress&#227;o da art&#233;ria coron&#225;ria (ADE) e uma art&#233;ria mam&#225;ria interna perme&#225;vel (<xref ref-type="fig" rid="fig01">Figs. 1C</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig01">1D</xref>).</p>
    <fig id="fig02">
      <graphic xlink:href="1678-4170-abc-92-06-0e74-00017-gf02.jpg"/></fig>
    <p>
      <bold>Discuss&#227;o</bold>
    </p>
    <p>Esse relato descreve uma associa&#231;&#227;o extremamente rara. Um ASV direito n&#227;o roto, manifestado atrav&#233;s de s&#237;ndrome coronariana aguda em um jovem paciente com doen&#231;a de Takayasu &#233; uma associa&#231;&#227;o que nunca foi relatada antes. </p>
    <p>A arterite de Takayasu &#233; uma doen&#231;a inflamat&#243;ria cr&#244;nica de etiologia desconhecida que pode produzir estenose, oclus&#227;o ou degenera&#231;&#227;o aneurism&#225;tica das grandes art&#233;rias, predominantemente a aorta e seus ramos principais. &#201; uma causa adquirida de ASV extremamente rara, com apenas um caso previamente relatado na literatura<sup>3</sup>. </p>
    <p>O ASV &#233; uma doen&#231;a card&#237;aca rara com um amplo espectro cl&#237;nico<sup>1</sup>. O aneurisma pode crescer proximamente &#224;s c&#226;maras card&#237;acas e as rupturas ocorrem mais comumente para o ventr&#237;culo direito ou &#225;trio direito, ou, raramente, para o ventr&#237;culo esquerdo ou art&#233;ria pulmonar. A maioria dos casos de ASV roto &#233; sintom&#225;tica, dessa forma causando insufici&#234;ncia card&#237;aca congestiva e arritmias. A ruptura livre para o peric&#225;rdio &#233; um evento catastr&#243;fico que causa morte s&#250;bita por tamponamento card&#237;aco. ASV n&#227;o rotos s&#227;o, em geral, assintom&#225;ticos e dif&#237;ceis de serem diagnosticados. Eles podem ocasionalmente causar bloqueio card&#237;aco, obstru&#231;&#227;o do fluxo card&#237;aco de via de sa&#237;da e at&#233; comprimir as art&#233;rias coron&#225;rias, causando infarto do mioc&#225;rdio ou angina, o que, de fato, era a queixa cl&#237;nica desse paciente em particular<sup>4</sup>. Nesse caso, o ASV direito estava comprimindo a ADE, causando angina. Em contraste, na grande maioria dos relatos, a insufici&#234;ncia coronariana &#233; causada pela compress&#227;o da art&#233;ria coronariana por um ASV esquerdo.</p>
    <p>Tradicionalmente, o diagn&#243;stico &#233; feito de forma acurada atrav&#233;s da ecocardiografia, seja transtor&#225;cica ou transesof&#225;gica, ou por cateteriza&#231;&#227;o card&#237;aca. Mais recentemente, a tomografia computadorizada helicoidal de cortes m&#250;ltiplos e a resson&#226;ncia magn&#233;tica t&#234;m sido usadas com maior frequ&#234;ncia. Al&#233;m de serem m&#233;todos n&#227;o-invasivos, eles fornecem uma imagem tridimensional do aneurisma e permitem um planejamento cir&#250;rgico mais preciso. Isso inclui a possibilidade de avaliar a correla&#231;&#227;o entre a anatomia e a pat&#234;ncia das art&#233;rias coron&#225;rias e do aneurisma<sup>6</sup>. </p>
    <p>O reparo cir&#250;rgico precoce do ASV &#233; o tratamento de escolha em pacientes sintom&#225;ticos e em casos de ruptura de aneurisma. O manejo ideal &#233; menos evidente para aneurismas n&#227;o rotos assintom&#225;ticos. O risco operat&#243;rio &#233; baixo e o resultado a longo prazo &#233; bom. O fechamento direto pode causar ou piorar a regurgita&#231;&#227;o a&#243;rtica atrav&#233;s da deforma&#231;&#227;o do anel a&#243;rtico e tamb&#233;m pode ser respons&#225;vel por recorr&#234;ncias. Dessa forma, o fechamento atrav&#233;s de enxerto &#233; recomendado, mesmo quando o orif&#237;cio &#233; pequeno, como foi feito nesse caso. Outras incis&#245;es (atriotomia, ventriculotomia) podem ser realizadas quando h&#225; ruptura do aneurisma para outras c&#226;maras card&#237;acas ou quando h&#225; anormalidades associadas. </p>
    <p>A substitui&#231;&#227;o de valva a&#243;rtica ou valvoplastia pode ser necess&#225;ria quando h&#225; regurgita&#231;&#227;o a&#243;rtica<sup>7</sup>. A cirurgia de revasculariza&#231;&#227;o do mioc&#225;rdio tamb&#233;m pode ser usada em casos de ASV associado a compress&#227;o coronariana, embora haja relatos de tratamento bem sucedido apenas com o reparo do ASV <sup>4</sup>, o que deveria ter sido feito nesse caso em particular, j&#225; que a TC de controle n&#227;o mostrou compress&#227;o coronariana ap&#243;s o tratamento do ASV. De qualquer forma, a cirurgia de revasculariza&#231;&#227;o do mioc&#225;rdio foi realizada a fim de garantir uma perfus&#227;o mioc&#225;rdica distal, a despeito da impossibilidade de se saber antecipadamente o resultado cir&#250;rgico do tratamento do ASV. </p>
    <p>
      <bold>Potencial Conflito de Interesses</bold>
    </p>
    <p>Declaro n&#227;o haver conflito de interesses pertinentes.</p>
    <p>
      <bold>Fontes de Financiamento</bold>
    </p>
    <p>O presente estudo n&#227;o teve fontes de financiamento externas.</p>
    <p>
      <bold>Vincula&#231;&#227;o Acad&#234;mica</bold>
    </p>
    <p>N&#227;o h&#225; vincula&#231;&#227;o deste estudo a programas de p&#243;s-gradua&#231;&#227;o.</p>
    <p>
      <fn id="end" fn-type="corresp">
        <label>
          <bold>Correspond&#234;ncia:</bold>
        </label>
        <p> Ricardo Ribeiro Dias </p>
        <p> Av. Dr. En&#233;as de Carvalho Aguiar, 44 2&#186;andar sala 13, Cerqueira C&#233;sar </p>
        <p> 05.403-000, S&#227;o Paulo, SP, Brasil </p>
        <p> E-mail: </p>
        <p>
          <email xlink:href="diasrr@hotmail.com">diasrr@hotmail.com</email>
        </p>
      </fn>
    </p>
    <p>Artigo recebido em 20/05/08; revisado recebido em 18/06/08; aceito em 23/06/08.</p>
  </body>
  <back>
    <ref-list>
      <ref id="B1">
        <mixed-citation>1. Chu SH, Hung CR, How SS, Chang H, Wang SS,    Tsai CH, et al. Ruptured aneurysms of the sinus of Valsalva in oriental patients.    J Thorac Cardiovasc Surg. 1990; 99 (2): 288-98.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>Ruptured aneurysms of the sinus of Valsalva in oriental patients</article-title>
          <source>J Thorac Cardiovasc Surg</source>
          <date>
            <year>1990</year>
          </date>
          <fpage>288</fpage>
          <lpage>98</lpage>
          <issue>2</issue>
          <volume>99</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Chu</surname>
              <given-names>SH</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Hung</surname>
              <given-names>CR</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>How</surname>
              <given-names>SS</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Chang</surname>
              <given-names>H</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Wang</surname>
              <given-names>SS</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Tsai</surname>
              <given-names>CH</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
      <ref id="B2">
        <mixed-citation>2. Edwards JE, Burchell HB. The pathological    anatomy of deficiencies between the aortic route and the heart, including aortic    sinus aneurysms. Thorax. 1957; 12: 125-39.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>The pathological anatomy of deficiencies between the aortic route and the heart, including aortic sinus aneurysms</article-title>
          <source>Thorax</source>
          <date>
            <year>1957</year>
          </date>
          <fpage>125</fpage>
          <lpage>39</lpage>
          <volume>12</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Edwards</surname>
              <given-names>JE</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Burchell</surname>
              <given-names>HB</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
      <ref id="B3">
        <mixed-citation>3. Nakano T, Okano H, Konishi T, Takezawa H.    Aneurysm of the left aortic sinus caused by Takayasu`s arteritis: compression    of the left coronary artery producing coronary insufficiency. J Am Coll Cardiol.    1986; 7 (3): 696-700.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>Aneurysm of the left aortic sinus caused by Takayasu`s arteritis: compression of the left coronary artery producing coronary insufficiency</article-title>
          <source>J Am Coll Cardiol</source>
          <date>
            <year>1986</year>
          </date>
          <fpage>696</fpage>
          <lpage>700</lpage>
          <issue>3</issue>
          <volume>7</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Nakano</surname>
              <given-names>T</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Okano</surname>
              <given-names>H</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Konishi</surname>
              <given-names>T</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Takezawa</surname>
              <given-names>H</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
      <ref id="B4">
        <mixed-citation>4. Lijoi A, Parodi E, Passerone GC, Scarano F,    Caruso D, Iannetti MV. Unruptured aneurysm of the left sinus of Valsalva causing    coronary insufficiency: case report and review of the literature. Tex Heart    Inst J. 2002; 29 (1): 40-4.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>Unruptured aneurysm of the left sinus of Valsalva causing coronary insufficiency: case report and review of the literature</article-title>
          <source>Tex Heart Inst J</source>
          <date>
            <year>2002</year>
          </date>
          <fpage>40</fpage>
          <lpage>4</lpage>
          <issue>1</issue>
          <volume>29</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Lijoi</surname>
              <given-names>A</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Parodi</surname>
              <given-names>E</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Passerone</surname>
              <given-names>GC</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Scarano</surname>
              <given-names>F</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Caruso</surname>
              <given-names>D</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Iannetti</surname>
              <given-names>MV</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
      <ref id="B5">
        <mixed-citation>5. Ishikawa K. Diagnostic approach and proposed    criteria for the clinical diagnosis of Takayasus arteriopathy. J Am Coll Cardiol.    1988; 12: 964-72.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>Diagnostic approach and proposed criteria for the clinical diagnosis of Takayasu&#8217;s arteriopathy</article-title>
          <source>J Am Coll Cardiol</source>
          <date>
            <year>1988</year>
          </date>
          <fpage>964</fpage>
          <lpage>72</lpage>
          <volume>12</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Ishikawa</surname>
              <given-names>K</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
      <ref id="B6">
        <mixed-citation>6. Shin JK, Jung JP, Park CR, Lee SG, Shin ES,    Kim SJ, et al. Acute myocardial infarction due to unruptured aneurysm of left    sinus of Valsalva with aortic valve regurgitation. J Card Surg. 2005; 20: 545-8.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>Acute myocardial infarction due to unruptured aneurysm of left sinus of Valsalva with aortic valve regurgitation</article-title>
          <source>J Card Surg</source>
          <date>
            <year>2005</year>
          </date>
          <fpage>545</fpage>
          <lpage>8</lpage>
          <volume>20</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Shin</surname>
              <given-names>JK</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Jung</surname>
              <given-names>JP</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Park</surname>
              <given-names>CR</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Lee</surname>
              <given-names>SG</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Shin</surname>
              <given-names>ES</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Kim</surname>
              <given-names>SJ</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
      <ref id="B7">
        <mixed-citation>7. Harkness JR, Fitton TP, Barreiro CJ, Alejo    D, Gott VL, Baumgartner WA, et al. A 32-year experience with surgical repair    of sinus of Valsalva aneurysms. J Card Surg. 2005; 20: 198-204.</mixed-citation>
        <element-citation publication-type="journal">
          <article-title>A 32-year experience with surgical repair of sinus of Valsalva aneurysms</article-title>
          <source>J Card Surg</source>
          <date>
            <year>2005</year>
          </date>
          <fpage>198</fpage>
          <lpage>204</lpage>
          <volume>20</volume>
          <person-group person-group-type="author">
            <name>
              <surname>Harkness</surname>
              <given-names>JR</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Fitton</surname>
              <given-names>TP</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Barreiro</surname>
              <given-names>CJ</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Alejo</surname>
              <given-names>D</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Gott</surname>
              <given-names>VL</given-names>
            </name>
            <name>
              <surname>Baumgartner</surname>
              <given-names>WA</given-names>
            </name>
          </person-group>
        </element-citation>
      </ref>
    </ref-list>
  </back>
  <sub-article article-type="translation" id="TRen" xml:lang="en">
    <front-stub>
      <article-categories>
        <subj-group subj-group-type="heading">
          <subject>Case Report</subject>
        </subj-group>
      </article-categories>
      <title-group>
        <article-title xml:lang="en">Right Sinus of Valsalva Aneurysm causing extrinsic coronary compression</article-title>
      </title-group>
      <abstract xml:lang="en">
        <p>Sinus of Valsalva aneurysm is a rare cardiac disorder. It is more frequently a congenital, but it may also be an acquired condition. Takayasu's disease is an extremely rare cause of this disorder. Most cases of unruptured sinus of Valsalva aneurysm are asymptomatic. Compression of the left coronary artery is an unusual manifestation of the disease that can cause angina, myocardial infarction or death. This report describes a 19-year-old black male with an unruptured right sinus of Valsalva aneurysm caused by Takayasu's disease and manifested by an acute coronary syndrome, successfully treated by surgery.</p>
      </abstract>
      <kwd-group xml:lang="en">
        <kwd>Aneurysm</kwd>
        <kwd>sinus of valsalva</kwd>
        <kwd>heart defects, congenital</kwd>
        <kwd>Takayasu's disease</kwd>
      </kwd-group>
    </front-stub>
    <body>
      <p>
        <bold>CASE REPORT</bold>
      </p>
      <p><undefined id="tx-body2"/>Right Sinus of Valsalva Aneurysm causing extrinsic coronary compression</p>
      <p>
        <bold>Ricardo Ribeiro Dias; Fl&#225;vio Duarte Camur&#231;a; Osanan Amorim Leite Filho; Noedir Ant&#244;nio Groppo Stolf</bold>
      </p>
      <p> Instituto do Cora&#231;&#227;o da Faculdade de Medicina da Universidade de S&#227;o Paulo (Incor FMUSP), S&#227;o Paulo, SP - Brazil</p>
      <p>Mailing address</p>
      <p>
        <bold>SUMMARY</bold>
      </p>
      <p>Sinus of Valsalva aneurysm is a rare cardiac disorder. It is more frequently a congenital, but it may also be an acquired condition. Takayasu's disease is an extremely rare cause of this disorder. Most cases of unruptured sinus of Valsalva aneurysm are asymptomatic. Compression of the left coronary artery is an unusual manifestation of the disease that can cause angina, myocardial infarction or death. This report describes a 19-year-old black male with an unruptured right sinus of Valsalva aneurysm caused by Takayasu's disease and manifested by an acute coronary syndrome, successfully treated by surgery.</p>
      <p><bold>Key words:</bold> Aneurysm; sinus of valsalva; heart defects, congenital/surgery; Takayasu's disease.</p>
      <p>
        <bold>Introduction</bold>
      </p>
      <p>Sinus of Valsalva aneurysm (SVA) is a rare cardiac disorder, occurring five times more often in Asians than in the western population<sup>1</sup>. It is more frequently a congenital, but it may also be an acquired condition. Congenital SVA can be caused by the absence of muscular and elastic tissue in the aortic wall behind the sinus of Valsalva or a lack of continuity between the aortic media and the aortic valve annulus<sup>2</sup>. The acquired form can be caused by trauma, infections (bacterial endocarditis, syphilis, tuberculosis), degenerative disease (atherosclerosis), systemic inflammatory diseases (Beh&#231;et's disease, ankylosing spondylitis) and connective tissue disorders (systemic lupus erythematosus, Marfan syndrome). Takayasu's disease, an inflammatory arteritis involving large vessels, is an extremely rare cause of this disorder, with only one previously reported case<sup>3</sup>. Most cases of unruptured sinus of Valsalva aneurysm are asymptomatic and difficult to diagnose. Compression of the left coronary artery is an unusual manifestation of the disease and can cause acute coronary syndrome<sup>4</sup>. This report describes a 19-year-old man with an unruptured right sinus of Valsalva aneurysm caused by Takayasu's arteritis and manifested by ischemic coronary disease successfully treated by surgical repair.</p>
      <p>
        <bold>Case report</bold>
      </p>
      <p>A 19-year-old black male was in good health until three years ago when he presented with recurrent headache, fever, fatigue and positive inflammatory markers, bilateral renal artery stenosis and renovascular hypertension. He was submitted to right percutaneous transluminal renal artery angioplasty and to open left renal artery revascularization with success. The diagnosis of Takayasu's arteritis<sup>5</sup> was confirmed at that time. During clinical follow-up, antihypertensive drugs were withdrawn and he was treated with prednisone.</p>
      <p>He was admitted to our institution with a 2-month history of chest pain episodes, suggestive of angina pectoris, dyspnea and palpitations. On physical examination, an ejection systolic murmur over the superior left parasternal area was heard. The laboratory data, including cardiac enzyme levels, showed no abnormalities. The chest x-ray was normal. The ECG showed sinus rhythm and right bundle branch block. Holter ECG revealed bradycardic sinus rhythm alternating with atrial ectopic rhythm. The transthoracic three-dimensional echocardiogram demonstrated an unruptured right sinus of Valsalva aneurysm with a neck of 19mm and normal ventricular function. A multi-slice spiral CT revealed a huge right SVA measuring 70 mm x 40 mm, with a neck of 16 mm, causing compression of the proximal portion of the anterior descending coronary artery (<xref ref-type="fig" rid="fig01-body2">fig.1A</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig01-body2">1B</xref>) and the stress myocardial perfusion MRI test revealed anterior myocardial ischemia. The patient was referred to surgery.</p>
      <fig id="fig01-body2">
        <graphic xlink:href="1678-4170-abc-92-06-0e74-00017-gf01-en.jpg"/></fig>
      <p>The aortotomy disclosed the orifice of the aneurysm's neck, measuring approximately 20 mm in diameter. It was identified in the right coronary sinus near the right coronary ostium. The aortic valve had a normal appearance. The surgery consisted of the closing of the Valsalva aneurysm neck with a bovine pericardial patch (<xref ref-type="fig" rid="fig02-body2">fig.2A</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig02-body2">2B</xref>) and a coronary artery bypass grafting operation using the internal mammary artery to the left anterior descending coronary artery (LAD). The postoperative was uneventful and the patient is asymptomatic 6 months after surgery. The control CT revealed reduction of the aneurismal sac, decompression of the coronary artery (LAD) and a permeable internal mammary artery (<xref ref-type="fig" rid="fig01-body2">fig.1C</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig01-body2">1D</xref>).</p>
      <fig id="fig02-body2">
        <graphic xlink:href="1678-4170-abc-92-06-0e74-00017-gf02-en.jpg"/></fig>
      <p>
        <bold>Discussion</bold>
      </p>
      <p>This report describes an extremely rare association. An unruptured right SVA manifested by chronic coronary syndrome in a young patient with Takayasu's disease is an association that has never been reported before.</p>
      <p>Takayasu's arteritis is a chronic inflammatory disease of unknown etiology that can produce stenosis, occlusion, or aneurismal degeneration of large arteries, predominantly the aorta and its major branches. It is an extremely rare acquired cause of SVA, with only one previously reported case in the literature<sup>3</sup>. </p>
      <p>SVA is a rare cardiac disorder with a wide clinical spectrum<sup>1</sup>. The aneurysm can grow in close relation to the cardiac chambers and ruptures more commonly into the right ventricle or right atrium, or rarely into the left ventricle or pulmonary artery. Most cases of ruptured SVAs are symptomatic, thereby causing congestive heart failure and arrhythmias. The free rupture into the pericardium is a catastrophic event that causes sudden death by cardiac tamponade. Unruptured SVAs are in general asymptomatic and difficult to be diagnosed. They can occasionally cause heart block, obstruction of cardiac outflow and even compress the coronary arteries, causing myocardial infarction or angina, which was, in fact, the clinical complaint of this particular patient<sup>4</sup>. In this case, the right SVA was compressing the LAD causing angina. In contrast, in the great majority of the reports, coronary insufficiency is caused by coronary artery compression by a left SVA.</p>
      <p>Traditionally, diagnosis has been made with accuracy by echocardiography, either transthoracic or transesophageal, or by cardiac catheterization. More recently, multi-slice spiral CT and MRI have been used with increasing frequency. Besides being non-invasive methods, they give a three-dimensional picture of the aneurysm and allow a more accurate surgical planning. This includes the possibility of evaluating the correlation between the anatomy and patency of the coronary arteries and the aneurysm<sup>6</sup>.</p>
      <p>Early surgical repair of SVA is the treatment of choice in symptomatic patients and in ruptured aneurysms. Optimal management is less clear for asymptomatic unruptured aneurysms. Operative risk is low and the long-term outcome is good. Direct closure may cause or worsen aortic regurgitation by deformation of the aortic annulus and may also be responsible for recurrences. Therefore, patch closure is recommended, even when the orifice is small, as was done in this case. Other incisions (atriotomy, ventriculotomy) may be performed when there is rupture of the aneurysm into other cardiac chambers or when there are associated anomalies. Aortic valve replacement or valvuloplasty may be necessary when there is aortic valve regurgitation<sup>7</sup>. Coronary artery bypass grafting may also be used in cases of SVA associated with coronary compression, even though there have been reports of successful treatment with SVA repair alone [4], which should have been done in this particular case once the control multi-slice CT revealed no coronary compression after the SVA treatment. Nevertheless, the coronary bypass grafting was performed in order to guarantee a distal myocardial perfusion, despite the impossibility of knowing in advance the surgical result of the SVA treatment.</p>
      <p>
        <bold>Potential Conflict of Interest</bold>
      </p>
      <p>No potential conflict of interest relevant to this article was reported.</p>
      <p>
        <bold>Sources of Funding</bold>
      </p>
      <p>There were no external funding sources for this study.</p>
      <p>
        <bold>Study Association</bold>
      </p>
      <p>This study is not associated with any post-graduation program.</p>
      <p>
        <bold>References</bold>
      </p>
    </body>
  </sub-article>
  <sub-article article-type="translation" id="TRes" xml:lang="es">
    <front-stub>
      <article-categories/>
      <title-group>
        <article-title xml:lang="es">Aneurisma del Seno de Valsalva derecho causando compresi&#243;n coronaria extr&#237;nseca</article-title>
      </title-group>
      <abstract xml:lang="es">
        <p>Aneurisma del Seno de Valsalva (ASV) es un disturbio card&#237;aco raro. Con mayor frecuencia se trata de un defecto cong&#233;nito, pero puede ser adquirido. La enfermedad de Takayasu es una causa extremadamente rara de este disturbio. La mayor&#237;a de los casos de ASV no roto es asintom&#225;tica. La compresi&#243;n de la arteria coronaria izquierda es una manifestaci&#243;n no usual de la enfermedad, que puede causar angina, infarto de miocardio o muerte. Este informe de caso describe un paciente negro, de 19 a&#241;os, del sexo masculino, presentando un ASV derecho no roto causado por enfermedad de Takayasu, manifestado a trav&#233;s de s&#237;ndrome coronario agudo, tratado quir&#250;rgicamente con &#233;xito.</p>
      </abstract>
      <kwd-group xml:lang="es">
        <kwd>Aneurisma</kwd>
        <kwd>seno a&#243;rtico</kwd>
        <kwd>cardiopat&#237;as cong&#233;nitas</kwd>
        <kwd>enfermedad de Takayasu</kwd>
      </kwd-group>
    </front-stub>
    <body>
      <p>
        <bold>INFORME DE CASO</bold>
      </p>
      <p/>
      <p>
        <bold>Ricardo Ribeiro Dias; Fl&#225;vio Duarte Camur&#231;a; Osanan Amorim Leite Filho; Noedir Ant&#244;nio Groppo Stolf</bold>
      </p>
      <p> Instituto do Cora&#231;&#227;o da Faculdade de Medicina da Universidade de S&#227;o Paulo (Incor FMUSP), S&#227;o Paulo, SP - Brasil</p>
      <p>Correspondencia</p>
      <p>
        <bold>RESUMEN</bold>
      </p>
      <p>Aneurisma del Seno de Valsalva (ASV) es un disturbio card&#237;aco raro. Con mayor frecuencia se trata de un defecto cong&#233;nito, pero puede ser adquirido. La enfermedad de Takayasu es una causa extremadamente rara de este disturbio. La mayor&#237;a de los casos de ASV no roto es asintom&#225;tica. La compresi&#243;n de la arteria coronaria izquierda es una manifestaci&#243;n no usual de la enfermedad, que puede causar angina, infarto de miocardio o muerte. Este informe de caso describe un paciente negro, de 19 a&#241;os, del sexo masculino, presentando un ASV derecho no roto causado por enfermedad de Takayasu, manifestado a trav&#233;s de s&#237;ndrome coronario agudo, tratado quir&#250;rgicamente con &#233;xito.</p>
      <p><bold>Palabras clave:</bold> Aneurisma, seno a&#243;rtico, cardiopat&#237;as cong&#233;nitas/cirug&#237;a, enfermedad de Takayasu.</p>
      <p>
        <bold>Introducci&#243;n</bold>
      </p>
      <p>El Aneurisma del Seno de Valsalva (ASV) es un disturbio card&#237;aco raro, cuya ocurrencia es cinco veces m&#225;s com&#250;n en individuos de origen asi&#225;tica que en la poblaci&#243;n occidental<sup>1</sup>. Con mayor frecuencia se trata de un defecto cong&#233;nito, pero puede ser adquirido. El ASV cong&#233;nito puede ser causado por la ausencia de tejido muscular y el&#225;stico en la pared a&#243;rtica detr&#225;s del seno de Valsalva o por la falta de continuidad entre la capa media a&#243;rtica y el anillo de la v&#225;lvula a&#243;rtica<sup>2</sup>. La forma adquirida puede ser causada por trauma, infecciones (endocarditis bacteriana, s&#237;filis, tuberculosis), enfermedades degenerativas (aterosclerosis), enfermedades inflamatorias sist&#233;micas (enfermedad de Beh&#231;et, espondilitis anquilosante) y disturbios de tejido conectivo (lupus eritematoso sist&#233;mico, s&#237;ndrome de Marfan). La enfermedad de Takayasu, una arteritis inflamatoria que afecta grandes vasos, es una causa extremadamente rara de esta enfermedad, con s&#243;lo un caso relatado anteriormente<sup>3</sup>. La mayor&#237;a de los casos de ASV no roto es asintom&#225;tica y dif&#237;cil de diagnosticar. La compresi&#243;n de la arteria coronaria izquierda es una manifestaci&#243;n no usual de la enfermedad y puede causar s&#237;ndrome coronario agudo<sup>4</sup>. Este informe describe un paciente del sexo masculino de 19 a&#241;os con un Aneurisma del Seno de Valsalva derecho no roto causado por arteritis de Takayasu y manifestado como cardiopat&#237;a isqu&#233;mica, tratada quir&#250;rgicamente con &#233;xito.</p>
      <p>
        <bold>Informe de Caso</bold>
      </p>
      <p>Un individuo del sexo masculino, negro, de 19 a&#241;os, presentaba buena salud hasta hace tres a&#241;os atr&#225;s cuando empez&#243; a presentar dolor de cabeza recurrente, fiebre, fatiga y marcadores inflamatorios positivos, estenosis arterial renal bilateral e hipertensi&#243;n renovascular. El paciente fue sometido a angioplastia transluminal percut&#225;nea de arteria renal y a revascularizaci&#243;n arterial renal abierta izquierda con &#233;xito. Fue entonces confirmado el diagn&#243;stico de arteritis de Takayasu<sup>5</sup>. Durante el seguimiento cl&#237;nico, fueron discontinuados los medicamentos antihipertensivos y el paciente fue tratado con prednisona. </p>
      <p>&#201;ste ingres&#243; en nuestra instituci&#243;n con una historia de 2 meses de dolor tor&#225;cico sugestivo de <italic>angina pectoris</italic>, disnea y palpitaciones. Al examen f&#237;sico, fue auscultado un soplo sist&#243;lico de eyecci&#243;n sobre el &#225;rea paraesternal superior izquierda. Los datos de laboratorio, incluyendo niveles de enzimas card&#237;acas, no mostraron anormalidades. La radiograf&#237;a de t&#243;rax se presentaba normal. El electrocardiograma (ECG) mostr&#243; ritmo sinusal y bloqueo de rama derecha. El Holter ECG mostr&#243; ritmo sinusal bradic&#225;rdico alternando con ritmo ect&#243;pico. El ecocardiograma transtor&#225;cico tridimensional revel&#243; un aneurisma del seno de Valsalva derecho, no roto, con un cuello de 19 mm y funci&#243;n ventricular normal. Una tomograf&#237;a computada (TC) helicoidal de cortes m&#250;ltiples mostr&#243; un gran ASV derecho midiendo 70mm x 40mm, con un cuello de, comprimiendo la porci&#243;n proximal de la arteria coronaria descendente anterior (ADA) (<xref ref-type="fig" rid="fig01-body3">Figs. 1A</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig01-body3">1B</xref>) y el test de perfusi&#243;n mioc&#225;rdica con esfuerzo a trav&#233;s de resonancia magn&#233;tica (RM) mostr&#243; isquemia mioc&#225;rdica anterior. El paciente fue encaminado a cirug&#237;a.</p>
      <fig id="fig01-body3">
        <graphic xlink:href="1678-4170-abc-92-06-0e74-00017-gf01-es.jpg"/></fig>
      <p>La aortotom&#237;a revel&#243; el orificio en el cuello del aneurisma, midiendo aproximadamente 20 mm de di&#225;metro, que fue identificado en el seno coronario derecho cerca del ostium coronario derecho. La v&#225;lvula a&#243;rtica ten&#237;a apariencia normal. La cirug&#237;a consisti&#243; en el cierre del cuello del aneurisma de Valsalva con un injerto de bovino (<xref ref-type="fig" rid="fig02-body3">Figs. 2A</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig02-body3">2B</xref>) y una cirug&#237;a de revascularizaci&#243;n del miocardio usando la arteria mamaria interna hasta la arteria coronaria descendente anterior izquierda (ADI). El postoperatorio no present&#243; complicaciones y el paciente permanece asintom&#225;tico 6 meses despu&#233;s de la cirug&#237;a. La TC de control mostr&#243; una reducci&#243;n del saco aneurism&#225;tico, descompresi&#243;n de la arteria coronaria (ADI) y una arteria mamaria interna permeable (<xref ref-type="fig" rid="fig01-body3">Figs. 1C</xref>, <xref ref-type="fig" rid="fig01-body3">1D</xref>).</p>
      <fig id="fig02-body3">
        <graphic xlink:href="1678-4170-abc-92-06-0e74-00017-gf02-es.jpg"/></fig>
      <p>
        <bold>Discusi&#243;n</bold>
      </p>
      <p>Este informe describe una asociaci&#243;n extremadamente rara. Un ASV derecho no roto, manifestado a trav&#233;s de s&#237;ndrome coronario agudo en un joven paciente con enfermedad de Takayasu es una asociaci&#243;n que nunca hab&#237;a sido relatada antes. </p>
      <p>La arteritis de Takayasu es una enfermedad inflamatoria cr&#243;nica de etiolog&#237;a desconocida que puede producir estenosis, oclusi&#243;n o degeneraci&#243;n aneurism&#225;tica de las grandes arterias, predominantemente la aorta y sus ramas principales. Es una causa adquirida de ASV extremadamente rara, con s&#243;lo un caso previamente relatado en la bibliograf&#237;a<sup>3</sup>. </p>
      <p>El ASV es una enfermedad card&#237;aca rara con un amplio espectro cl&#237;nico<sup>1</sup>. El aneurisma puede crecer cerca de las c&#225;maras card&#237;acas y las rupturas ocurren m&#225;s com&#250;nmente para el ventr&#237;culo derecho o atrio derecho, o raramente para el ventr&#237;culo izquierdo o arteria pulmonar. La mayor&#237;a de los casos de ASV roto es sintom&#225;tica, causando de esta forma insuficiencia card&#237;aca congestiva y arritmias. La ruptura libre para el pericardio es un evento catastr&#243;fico que causa muerte s&#250;bita por taponamiento card&#237;aco. ASV no rotos son en general asintom&#225;ticos y dif&#237;ciles de ser diagnosticados. &#201;stos pueden ocasionalmente causar bloqueo card&#237;aco, obstrucci&#243;n del flujo card&#237;aco de salida e incluso comprimir las arterias coronarias, causando infarto de miocardio o angina, que de hecho era la queja cl&#237;nica de este paciente en particular4. En este caso, el ASV derecho estaba comprimiendo la ADI, causando angina. En contraste, en la mayor&#237;a de los relatos, la insuficiencia coronaria es causada por la compresi&#243;n de la arteria coronaria por un ASV izquierdo.</p>
      <p>Tradicionalmente, el diagn&#243;stico se realiza de forma precisa a trav&#233;s de ecocargiograf&#237;a, sea transtor&#225;cica o transesof&#225;gica, o por cateterismo card&#237;aco. M&#225;s recientemente se han estado usando con mayor frecuencia la tomograf&#237;a computada helicoidal de cortes m&#250;ltiples y la resonancia magn&#233;tica. Adem&#225;s de ser m&#233;todos no invasivos, &#233;stos ofrecen una imagen tridimensional del aneurisma y permiten una planificaci&#243;n quir&#250;rgica m&#225;s precisa. Esto incluye la posibilidad de evaluar la correlaci&#243;n entre la anatom&#237;a y la patencia de las arterias coronarias y del aneurisma<sup>6</sup>.</p>
      <p>La reparaci&#243;n quir&#250;rgica precoz del ASV es el tratamiento de elecci&#243;n en pacientes sintom&#225;ticos y en casos de ruptura de aneurisma. El manejo idea es menos evidente para aneurismas no rotos asintom&#225;ticos. El riesgo operatorio es bajo y el resultado a largo plazo es bueno. El cierre directo puede causar o empeorar la regurgitaci&#243;n a&#243;rtica a trav&#233;s de la deformaci&#243;n del anillo a&#243;rtico y tambi&#233;n puede ser responsable por recurrencias. De esta forma se recomienda el cierre a trav&#233;s de injerto, aun cuando el orificio es peque&#241;o, como se realiz&#243; en este caso. Otras incisiones (atriotom&#237;a, ventriculotom&#237;a) pueden realizarse cuando hay ruptura del aneurisma para otras c&#225;maras card&#237;acas o cuando hay anormalidades asociadas. </p>
      <p>La sustituci&#243;n de v&#225;lvula a&#243;rtica o valvuloplastia puede ser necesaria cuando hay regurgitaci&#243;n de la v&#225;lvula a&#243;rtica<sup>7</sup>. La cirug&#237;a de revascularizaci&#243;n del miocardio tambi&#233;n puede usarse en casos de ASV asociado con compresi&#243;n coronaria, aunque haya relatos de tratamiento exitoso s&#243;lo con la reparaci&#243;n del ASV<sup>4</sup>, lo que deber&#237;a haber sido hecho en este caso particular, ya que la TC de control no mostr&#243; compresi&#243;n coronaria despu&#233;s del tratamiento del ASV. De cualquier forma, la cirug&#237;a de revascularizaci&#243;n del miocardio se realiz&#243; a fin de garantizar una perfusi&#243;n mioc&#225;rdica distal, a pesar de la imposibilidad de saber anticipadamente el resultado quir&#250;rgico del tratamiento del ASV. </p>
      <p>
        <bold>Potencial Conflicto de Intereses</bold>
      </p>
      <p>Declaro no haber conflicto de intereses pertinentes.</p>
      <p>
        <bold>Fuentes de Financiamiento</bold>
      </p>
      <p>El presente estudio no tuvo fuentes de financiamiento externas.</p>
      <p>
        <bold>V&#237;nculo Acad&#233;mico</bold>
      </p>
      <p>No hay v&#237;nculo de este estudio a programas de post grado.</p>
      <p>
        <bold>Referencias</bold>
      </p>
    </body>
    <back>
      <app-group><app id="tx-body3"/>Aneurisma del Seno de Valsalva derecho causando compresi&#243;n coronaria extr&#237;nseca     </app-group>
    </back>
  </sub-article>
</article>
